Industriële veiligheid niet 'manipuleren'

21-03-2013 De nieuwe norm NEN-EN-ISO 14119 is bedoeld om zogenoemde manipulatie van industriële beveiligingsinstallaties en –systemen volgens de bekende PL- en SIL-normen te voorkomen.

Hij wordt naar verwachting van normcommissieleden deze zomer definitief van kracht. Machines worden op grond van de Europese Machinerichtlijn vaak voorzien van veiligheidsschakelaars en –systemen, volgens onder meer de normen NEN-EN 13849 (PL) en NEN-EN-IEC 62061 (SIL).


Soms worden onder druk van productierendement deze beveiligingen omzeild. De nieuwe internationale NEN-EN-ISO 14119 moet dit voorkomen.

'Omzeilen'
Deze norm stelt dat de ontwerper van de machine maatregelen moet nemen om het omzeilen van industriële veiligheidsvoorzieningen te voorkomen. Daarbij moet 'redelijkerwijs voorzienbaar verkeerd gebruik' worden beoordeeld. De eerste versies van de NEN-EN-ISO 14119 en NEN-EN 1088 stelden deze eis nog niet.

'Omzeilen' is volgens de definitie in de nieuwe norm een actie die een blokkeervoorziening manipuleert en buiten bedrijf stelt of zelfs volledig 'bypasst'. Als gevolg hiervan wordt een machine gebruikt op een gevaarlijke en door de fabrikant niet bedoelde wijze, zonder de noodzakelijke veiligheidsmaatregelen.

Toegankelijk
Hoewel de blokkeervoorziening voor onderhoud en inspectie toegankelijk moet zijn, moet volgens de nieuwe norm ook voorkomen worden dat deze beveiliging kan worden omzeild. Daaronder wordt verstaan: het handmatig verwijderen van schakelaars of besturingstechnische actuatoren uit de blokkeervoorzieningen, of het gebruik van 'gemakkelijk beschikbare objecten' als schroeven, naalden en touw.

Maatregelen
Omzeilen van de beveiligingsmiddelen is het beste te voorkomen door machines zó te ontwerpen dat manipulatie geen voordeel biedt en dus de prikkel om dit te doen ontbreekt. Een goede machinefabrikant of –installateur beoordeelt volgens de normontwikkelaars of de machine in een bepaalde situatie, bijvoorbeeld bij storingen, zulk gedrag zou kunnen uitlokken.

Vaak is in dat geval een technische ingreep - bijvoorbeeld het plaatsen van een simpel camerasysteem of toepassing van 'hold to run' - de beste oplossing. De nieuwe norm voorziet in een vijftal aanvullende technische maatregelen om het omzeilen van blokkeervoorzieningen te voorkomen.

Drie pijlers
De nieuwe norm rust op drie pijlers:
• Aanleidingen reduceren
• Mogelijkheden reduceren
• Voordelen reduceren

Anders gezegd: Door machines en productielijnen ergonomisch te ontwerpen kan de behoefte om te manipuleren worden voorkomen. Door moderne intelligente en gecodeerde veiligheidssensoren en –installaties toe te passen kun je de manipulatie heel lastig maken. En door bijvoorbeeld het activeren van geautomatiseerde wachttijden is uit manipulatie geen voordeel te behalen.

Met de Wegwijzer Machinerichtlijn heeft u alle op dit gebied relevante normen samen met de Europese richtlijn digitaal en compleet.

Norm

NEN-EN-ISO 14119:2011 Ontw. en

Veiligheid van machines - Blokkeerinrichtingen gekoppeld aan afschermingen - Grondbeginselen voor he...

Meer informatie over deze norm

Eerder door u bekeken

Contact adviespunt Machinebouw

Voor uw vragen over onder andere CE-markering, productaansprakelijkheid, risicobeoordeling, de gebruiksaanwijzing, het technisch dossier, eisen voor niet-voltooide machines en de verklaring van overeenstemming bent u bij ons aan het juiste adres.



(015) 2 690 180

advies.machinebouw@nen.nl