Regels lopen circulair systeem in de weg

18-03-2014 De overgang van afval naar grondstof is niet eenvoudig. In het rapport 'Een andere kijk op afval voor de Nederlandse chemische industrie' wordt geschetst hoe de sector die transitie zou kunnen aanpakken.

Daaruit komt een beeld naar voren van een bedrijfstak die de ambitie heeft om te zoeken naar wegen om afval dan wel reststromen te benutten als grondstof, maar tegen belemmeringen in wet- en regelgeving aanloopt.

De wetgeving is niet erg logisch, althans voor chemici. De wetgever denkt in categorieën, zoals product of afvalstof, terwijl chemiebedrijven denken in termen van moleculen of stoffen. Zo kan het gebeuren dat eenzelfde molecuul of stof zowel als afval als product wordt gezien. Een product dat niet helemaal aan de technische specificaties voldoet, kan nog prima bruikbaar zijn voor een andere toepassing, maar volgens de wet geldt het als afvalstof en moet het als zodanig worden afgevoerd en verwerkt.

Overtreding Afvalstoffenwet

Chemiebedrijven die reststoffen van collega-bedrijven willen innemen moeten oppassen. Als die niet als 'bijproduct’ zijn geclassificeerd, wat onder meer inhoudt dat ze direct, zonder voorbewerking, ingezet moeten kunnen worden, worden ze aangemerkt als afval. Dat betekent dat er of een vergunning moet worden aangevraagd voor deze specifieke reststroom, of dat de afnemer een registratie moet hebben als inzamelaar van afval. Bedrijven willen echter niet als zodanig te boek staan omdat ze vrezen voor hun reputatie. Daarnaast zien ze op tegen de verzwaring via administratieve tasten die de status van afvalverwerkend bedrijf met zich meebrengt.

Uit recent onderzoek van de EU blijkt dat de regelgeving met betrekking tot afval en het vervoer ervan tot de meest belastende behoort. Toch probeert een aantal chemiebedrijven reststromen te gebruiken. Zo is er in de Botlek een uitwisseling van chloor en zoutzuur waarbij drie bedrijven zijn betrokken.

Offensief

Wil de chemie daadwerkelijk de transitie maken naar een circulair systeem, is er echter meer nodig. In het rapport is daartoe een aantal aanbevelingen opgenomen. Om te beginnen moeten de afvalstromen volledig en actueel in kaart zijn gebracht, niet alleen op het niveau van het individuele bedrijf, maar ook op niveau van de bedrijfstak.

In het rapport wordt dan ook gepleit voor het centraal monitoren van afvalstromen in de chemische industrie. Ook zal de wet- en regelgeving moeten worden aangepast. Het loont waarschijnlijk de moeite om op Europees niveau de discussie aan te gaan over de definities. Ook zou er een lobby moeten komen om einde-afval-criteria te ontwikkelen voor reststromen die voor de chemische industrie van belang zijn, waarmee een afvalstof wordt opgewaardeerd tot secundaire grondstof.

Bekijk het hele artikel

Bron: Chemiemagazine januari 2014, Joost van Kasteren en Igor Znidarsic

Eerder door u bekeken

Contact NEN Chemie & Materialen

Heeft u vragen over een van de onderwerpen? Neemt u dan contact op met het secretariaat:

(015) 2 690 165

chemistry@nen.nl