Veelgestelde vragen normcommissie Tabak en tabaksproducten

Hoe zit het normalisatieproces in elkaar?

Iedereen die belang heeft bij een bepaald onderwerp, kan deelnemen aan het normalisatietraject. Zo ontmoeten MKB, grote ondernemingen, overheid, kennisinstellingen en belangenorganisaties elkaar bij NEN. Nationaal, Europees én internationaal. Normalisatie is het proces om te komen tot een formele afspraak, een norm. Dit proces is open, transparant en gericht op consensus.

Wat is een norm?

Een norm is een vrijwillige afspraak tussen partijen over een product, dienst of proces. Normen zijn geen wetten, maar ’best practices’. Iedereen kan - op vrijwillige basis – hier zijn voordeel mee doen. In zakelijke overeenkomsten hebben normen een belangrijke functie. Ze bieden marktpartijen duidelijkheid over de kwaliteit van producten, diensten of organisaties en dagen de maatschappij uit te innoveren.

Wat is de rol van NEN?

NEN faciliteert in Nederland het normalisatieproces. De toepassing van normen is in beginsel vrijwillig en berust op draagvlak bij belanghebbenden. NEN spant zich voortdurend in om alle belanghebbenden bij het normalisatiewerk te betrekken. Normcommissies vormen idealiter een afspiegeling van de markt.

Hoe verloopt het normalisatieproces in de normcommissie Tabak en tabaksproducten?

RIVM en NVWA hebben in mei 2018 hun deelname aan de NEN-normcommissie ‘Tabak en tabaksproducten’ beëindigd. Nu de overheid niet langer vertegenwoordigd is, bestaat de normcommissie nog uitsluitend uit producenten en hun vertegenwoordigers. Daarmee is in de normcommissie onvoldoende draagvlak geborgd voor het opstellen van nationale normen. De normcommissie blijft voortbestaan als platform voor deelname aan wereldwijde normalisatie in ISO waar Nederlandse belanghebbende partijen welkom zijn om actief een bijdrage aan te leveren. De ISO-commissie voor tabaksnormalisatie kent een brede vertegenwoordiging van industrie, onderzoeksinstellingen, overheden en de WHO.

Is dat in meerdere normcommissies gebruikelijk?

Een normcommissie waarin vooral producenten zijn vertegenwoordigd, is geen zeldzaamheid in productnormalisatie. Dit betreft dan voornamelijk zogenaamde ‘schaduwcommissies’ die belanghebbenden toegang bieden tot Europese en internationale normalisatie.

Wat doet de normcommissie Tabak en tabaksproducten precies?

De Nederlandse normcommissie ‘Tabak en tabaksproducten’ volgt actief het internationale normalisatiewerk en levert input en expertise bij de ontwikkeling van ISO-normen voor terminologie en de analysemethoden voor tabak en tabaksproducten. NEN ondersteunt de Nederlandse belanghebbende partijen in het opstellen van het commentaar en zorgt met de technische voorzitter ervoor dat de stem over internationale normen in consensus wordt bepaald.

Waarom wordt steeds over de Canadian Intense methode gesproken?

De in Canada ontwikkelde methode voor ‘intense rookregime’ is in 2009 door een ruime meerderheid van de ISO-commissieleden goedgekeurd voor opname in het werkprogramma en sindsdien gevalideerd en gepubliceerd als ISO-normen: ISO 22253, ISO 20778 en ISO 20779. Deze ISO-normen zijn in 2018 gepubliceerd en te vinden in de normshop. Op dit moment worden nog acht aanvullende methoden voor het intense regime ontwikkeld.

Waarom wordt de meetmethode Canadian Intense niet gehanteerd?

De Europese Commissie verwijst in de Tobacco Product Directive (TPD2, DIRECTIVE 2014/40/EU OF THE EUROPEAN PARLIAMENT AND OF THE COUNCIL of 3 April 2014 ) voor de metingen van tabaksproducten naar ISO 4387, ISO 10315, ISO 8454 en ISO 8243. Europese landen zijn verplicht deze methodes te hanteren. De ISO 22253, 20778 en 20779 (Intense Regime methodes) zijn beschikbaar en kunnen door de organisaties op vrijwillige basis geïmplementeerd en gerapporteerd worden. De wettelijk verplichte rapportages en inspecties moeten echter volgens de in de wet geëiste meetmethodes plaatsvinden.

Adviseert NEN de overheid over welke methode te hanteren?

Nee, de NEN-normcommissie is verantwoordelijk voor het ontwikkelen en valideren van breed gedragen en betrouwbare meetmethodes, die noodzakelijk zijn om het beleid van de overheid te implementeren en te controleren. In het specifieke geval van de normcommissie tabak zijn aanvullend door de WHO strikte internationale regels opgesteld voor het contact tussen de industrie en de overheid. Voor de ontwikkeling van meetmethoden en technische eisen is het juist wenselijk dat alle betrokken partijen aan tafel tot een afspraak komen. Beleidsmatig advies door de industrie aan de overheid is echter verboden door de WHO Framework Convention on Tobacco Control (FCTC Artikel 5.3). NEN begeleidt als neutrale partij de Nederlandse belanghebbenden in het proces bij het opstellen van internationale meetmethoden, zorgt ervoor dat alle partijen worden gehoord, besluiten in consensus worden genomen en bewaakt de grens tussen technische eisen en beleid.

Is NEN op een of andere wijze gelieerd aan de overheid?

Nee, NEN is een onafhankelijke private stichting en niet gelieerd aan de overheid. Formeel is de naam van NEN: Stichting Koninklijk Nederlands Normalisatie Instituut. NEN is door de Staat aangewezen als nationaal normalisatie-instituut. NEN faciliteert het normalisatieproces en bevordert de toepassing van normen. De overheid neemt als één van de belanghebbende partijen in een aantal normcommissies deel aan het normalisatieproces.

Meer informatie en contact

Bekijk voor meer informatie over de normcommissie en het programma de normcommissiepagina Tabak en tabaksproducten.